قوه قضائیه؛ «تغییر فرد مشکلات بنیادی را حل نمی کند»

6455_133545903840_83359068840_2222965_6268921_n

محمدرضا کاظمی
دو برادر بر رأس دو قوه جمهوری اسلامی. پس از علی لاریجانی که ریاست قوه مقننه یا همان مجلس شورای اسلامی را بر عهده دارد، برادر کوچکترش، صادق اردشیر لاریجانی آملی، بر رأس قوه قضاییه جمهوری اسلامی منصوب شد.
آیت الله علی خامنه ای روز شنبه در حکمی پس از تقدیر از آیت الله هاشمی شاهرودی رئیس پیشین قوه قضاییه، خطاب به صادق اردشیر لاریجانی نوشت: «جناب عالی را که از برجستگان علمی حوزه علمیه ی قم و برخوردار از روحیه و توان نوآوری و ابتکار هستید، براساس اصل ۱۵۷ قانون اساسی، به ریاست قوه قضائیه جمهوری اسلامی ایران منصوب می کنم.»
صادق اردشیر لاریجانی متولد سال ۱۳۳۹ در شهر نجف در عراق است. او در سال ۱۳۷۷ به عنوان نماینده دوره سوم مجلس خبرگان از استان مازندران وارد مجلس خبرگان شد و در سال ۱۳۸۰ با حکم آیت الله علی خامنه ای به عضویت شورای نگهبان درآمد.
اما پرسش اینجا ست که وکلا و حقوقدانان ایرانی درباره انتصاب آقای لاریجانی چه می اندیشند. ناصر زرافشان، حقوقدان ایرانی در گفتوگو با رادیو فردا به پرسش هایی در مورد انتصاب آقای لاریجانی پاسخ گفته است.

* رادیو فردا: آقای زرافشان، انتصاب آقای لاریجانی به ریاست قوه قضائیه ایران را چگونه ارزیابی می کنید؟

ناصر زرافشان: نه من و نه همکاران من از سوابق آقای لاریجانی اطلاعی نداریم، چون ایشان اصلاً در دستگاه قضایی نبوده است. فقط از یکی دو ماه پیش این زمزمه بوده که با پایان یافتن دوران آقای شاهرودی، آقای لاریجانی جایگزین ایشان خواهد شد.
مشکل دستگاه قضایی، مشکل وظایف آرمانی است و آنچه بنابر قانون و اصول از آن انتظار میرود و ساختار فعلی مانع تحقق این تصویر آرمانی است. مسئله، سلیقه های آقای شاهرودی یا آقای یزدی و تفاوت میان آنها نیست و بودن این شخص یا آن شخص در حل مسایل بنیادی این قوه چندان تأثیری ندارد.

* اشاره کردید که مشکلات بنیادی در ساختار قوه قضائیه وجود دارد. این مشکلات چیست و فکر می کنید حتی اگر یک قاضی یا حقوقدان با سابقه به عنوان رئیس قوه قضاییه انتخاب می شد نمی توانست این مشکلات را حل کند؟

رئیس قوه قضائیه منصوب شده از طرف مقام رهبری است و به نوبه خود رؤسای دادگستری استانها و آنها هم به نوبه خود قضات را عزل و نصب میکنند. به این ترتیب شما با یک هرم قدرت مواجه هستید که معمولاً فردی از بیرون دستگاه قضایی به سمت ریاست قوه قضائیه منصوب می شود، نه فردی که موهایش را زیر این سقف سفید کرده باشد.
رئیس قوه قضاییه در رأس این هرم قرار می گیرد و هر کاری می تواند انجام دهد. با این شکل نمیتوان انتظار داشت وظایف و مسئولیتهایی که به عهده دستگاه قضایی است به درستی انجام شود.
در سیستم های دیگر بیشتر به این صورت است که یک نظارت جمعی وجود دارد یعنی از میان کسانی که سالها در این دستگاه کار کرده اند و به موازات هم رشد کرده و بالا آمده اند، در سطوح بالا با نظارت جمعی کسانی برای مسئولیت انتخاب می شوند. این نظارت جمعی و دموکراتیک جلوی خیلی چیزها را می گیرد.
همچنین کسی که به این ترتیب انتخاب می شود، حرف های این مسایل است و یکی از مشکلات ما در دستگاه قضایی اکنون همین مسئله است. مشکل اساسی دیگر مشکل سازمانی دستگاه قضایی است و البته مشکلات بسیار دیگری هم وجود دارد که در یک مصاحبه نمی گنجد.
با معذرت از قضاتی که دغدغه حق و عدالت دارند، ولی باید بگویم در دستگاه قضایی ما هر دادیاری در شروع کار خود و یا هر دادرسی در دادگاه عمومی پایین، خودش را مطلقالعنان تصور می کند و اگر اینها به عدالت عمل نکنند از دست مردم عادی کاری ساخته نیست.
مسئله قانونمداری و رعایت قانون آنچنان که باید و شاید در این دستگاه جا نیفتاده است. اینکه این شخص بیاید و آن یکی برود البته تا حدودی مؤثر است، ولی مسایل بنیادی قوه قضائیه با بحث در مورد دیدگاه های شخصی رؤسای قوه قضاییه حل نمی شود.

Advertisements
  1. No trackbacks yet.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: